Dlaczego zęby bolą i są tak wrażliwe? Wszystko przez... rybę sprzed setek milionów lat

26 maja 2025, 08:33

Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego zęby są tak wrażliwe na temperaturę, nacisk i mogą bardzo boleć? A to wszystko mimo tego, że szkliwo jest najtwardszą tkanką ludzkiego organizmu? Za dyskomfort i cierpienia powodowane przez zęby musimy podziękować... rybie sprzed 465 milionów lat. Paleontolodzy od dawna przypuszczali, że zęby wyewoluowały z wyrostków na egzoszkielecie zwierzęcia, które żyło w ordowiku. Nie mieli jednak pojęcia, do czego wyrostki te służyły. Dowiedzieli się tego naukowcy z University of Chicago.



Wiemy, jak używanie marihuany przez nastolatków zwiększa podatność na uzależnienie od kokainy

23 kwietnia 2020, 05:16

Kontakt z marihuaną w wieku nastoletnim może ułatwiać uzależnienie się od kokainy. Naukowcy z Columbia University i włoskiego Uniwersytetu w Cagliari jako pierwsi przeprowadzili badania na poziomie molekularnym obserwując, jak wczesne wystawienie na działanie marihuany wpływa na późniejszą reakcję mózgu na kontakt z kokainą.


Podwzgórze

Znaleziono rejon mózgu odpowiedzialny za starzenie

29 lipca 2010, 15:25

Dwie grupy myszy pod koniec dwudniowej głodówki: pierwsza zbita w ciche stadko, druga ruchliwa i czujna. Skąd ta różnica? Druga grupa to gryzonie zmodyfikowane genetycznie tak, by ich mózg produkował więcej białka SIRT1, odpowiedzialnego za starzenie i długowieczność.


Mleko może być dobre dla mózgu

24 marca 2015, 13:29

Najnowsze badanie naukowców z Centrum Medycznego Uniwersytetu Kansas wskazuje na związek między piciem mleka a poziomem przeciwutleniacza glutationu w mózgach zdrowych starszych osób.


Polka pomogła odnaleźć wrak japońskiego niszczyciela Teruzuki

25 lipca 2025, 13:51

Nasza rodaczka, pochodząca z Gdańska kapitan Martyna Graban, i załoga okrętu badawczego Nautilus, na którym Graban jest I oficerem, odkryli wrak japońskiego niszczyciela Teruzuki (pol. Świecący Księżyc). Wrak został znaleziony na głębokości ponad 800 metrów u wybrzeży Guadalcanal, jednej z Wysp Salomona. Na jego ślad wpadł najpierw bezzałogowy nawodny pojazd DriX należący do University of New Hampshire, który prowadził zaawansowane mapowanie dna morskiego. Wtedy do akcji przystąpił E/V Nutilus, którego załoga, za pomocą zdalnie sterowanego pojazdu podwodnego, potwierdziła, że mamy do czynienia z wrakiem i go zidentyfikowała.


Matematyk udowodnił niestabilność jednego z rodzajów czasoprzestrzeni

15 maja 2020, 13:02

Równania wywiedzione z ogólnej teorii względności opisują trzy podstawowe konfiguracje czasoprzestrzeni. Teraz udowodniono, że jedna z tych konfiguracji, ważna z punktu widzenia grawitacji kwantowej, jest z natury niestabilna.


Obracanie superkontynentami

12 sierpnia 2010, 09:03

Gondwana, południowy superkontynent, z którego wyłoniły się m.in. Afryka, Indie, południowo-wschodnia Azja, Ameryka Południowa, Australia i Nowa Zelandia, obróciła się na początku kambru o 60 stopni, co mogło mieć związek z tzw. eksplozją kambryjską, czyli nagłym pojawieniem się przodków sporej części (11 z 32) typów zwierząt.


Chłodzenie przyszłości

13 kwietnia 2015, 11:57

Na Louisiana State University powstał materiał, który może znacząco wpłynąć na rynek urządzeń klimatyzacyjnych i chłodniczych. Zespół kierowany przez profesora Shane'a Stadlera opracował technologię, dzięki której przyszłe generacje lodówek będą pracowały ciszej, zużyją mniej energii i będą bardziej przyjazne środowisku niż obecnie stosowane technologie wykorzystujące sprężony gaz


Tatuaże a ryzyko rozwoju czerniaka: wyniki badań zaskoczyły naukowców

22 września 2025, 09:22

Tatuaże są coraz bardziej popularne. To słabo zbadany obszar oddziaływania środowiskowego, szczególnie u młodych ludzi. Musimy zrozumieć, w jaki sposób wpływają one na ryzyko rozwoju różnych nowotworów, mówi profesor Jennifer Doherty w Huntsman Cancer Institute, która stoi na czele Cancer Control and Population Sciences Program. Uczona wraz z zespołem przebadała 7000 mieszkańców stanu Utah pod kątem związku tatuowania się z czerniakiem, niebezpiecznym nowotworem skóry.


Plastikowy pył dosłownie zasypuje Ziemię. Jest w najodleglejszych regionach planety

13 czerwca 2020, 05:40

Janice Brahney, biogeochemik z Utah State University chciała zbadać, jak wiatr roznosi składniki odżywcze w ekosystemie. Przez przypadek wykazała, jak bardzo zaśmieciliśmy planetę plastikiem. Okazało się, że amerykańskie parki narodowe, a więc obszary szczególnie chronione, oraz odległe niedostępne dzikie tereny są dosłownie zasypywane plastikowym pyłem. Każdego roku spada na nie ponad 1000 ton pyłu z tworzyw sztucznych.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk